Bolaning gapira boshlashiga qanday yordam berish mumkin
So‘nggi paytlarda bolani “nutqni ishga tushirish” uchun logopedga olib borish urf bo‘lib qoldi. Bir oylik mashg‘ulotlardan so‘ng ko‘plab onalar bola tez orada gapira boshlashini kutadi. Ammo shuni unutmaslik kerakki, nutq - bu oliy psixik funksiya bo‘lib, u markaziy asab tizimi yetarlicha yetilgandan va boshqa ko‘nikmalar shakllangandan keyin rivojlanadi. Bola darhol yurib ketmaganidek, murakkab harakatlarni ham bir zumda bajarmagan - nutq ham xuddi shunday shakllanadi.
Agar 2–2,6 yoshga kelib bola oddiy iboralarni aytmasa, 5 yoshgacha kutishning hojati yo‘q. “U hammasini tushunadi, faqat gapirmaydi” degan fikr - xato. Ko‘pincha bola faqat oddiy va takrorlanadigan vaziyatlarni tushunadi, murakkab ikki-uch bosqichli topshiriqlarni esa anglay olmaydi.
Nutq rivojlanishidagi kechikish hech qachon o‘z-o‘zidan yuzaga kelmaydi. Bu holda motorika, tafakkur, eshitish, nutqni tushunish, xotira va kommunikativ ko‘nikmalarni kompleks rivojlantirish talab etiladi. Agar bolada nutq bo‘lmasa, faqat logopedga borib mo‘jiza kutish yetarli emas. Anamnez yig‘ish, buzilish sabablarini aniqlash va korreksion yo‘l xaritasi asosida tizimli ishlash zarur.
Logoped bilan mashg‘ulotlar haftasiga atigi ikki marta bo‘lsa, ular faqat uy sharoitidagi mashqlar va tavsiyalar bajarilgandagina samarali bo‘ladi. Ota-ona va mutaxassis hamkorligi, albatta, o‘z samarasini beradi.
Muallif: Olga Yakovleva
Instagram: logoped_modern