Mustaqil ovqatlanish: qachon va qanday qilib bolaga qoshiq berish kerak

Muvaffaqiyatli o‘rganish uchun ikki muhim omil zarur: onaning tayyorligi va bolaning tayyorligi.

Ona

Sen shuni qabul qilishing kerakki, agar qoshiqni bolaga bersang, oshxonadagi tartibsizlik va bo‘tqaning barcha yuzalarga to‘kilishi - muqarrar.

Qoshiq bilan o‘zaro munosabatning ikki ssenariysi mavjud:
• Sen bolaga to‘liq erkinlik berasan va vaqt o‘tishi bilan u qoshiqdan mustaqil ovqatlana boshlaydi.

• Sen bolani o‘zing ovqatlantirasan va oshxonadagi tozalikni tanlaysan. 

Bola

Qoshiqdan mustaqil foydalanish istagi odatda bir yoshga yaqin paydo bo‘ladi.
Albatta, agar ota-onalar haddan tashqari ehtiyotkor yoki tartibni juda qattiq talab qiladigan bo‘lsa va hech qachon qoshiqni bolaning qo‘liga bermasa, bu istak ancha kechroq shakllanadi. Aksincha, qo‘shimcha ovqatlantirish boshlanganidan boshlab bolaga erkinlik berilsa, u qoshiqdan tezroq foydalana boshlaydi.

Har qanday holatda ham bo‘tqa va pyure faqat og‘izga tushmasligiga tayyor bo‘lish kerak. Bu yerda sabr-toqatli bo‘lish va vaqtinchalik betartiblikka xotirjam munosabatda bo‘lish muhim.

Bilish kerak bo‘lgan yana 4 ta muhim jihat:

1) To‘rt qo‘lda ovqatlanish

Bola qoshiq bilan pyureni uradi, likopcha bo‘ylab surtadi, tushirib yuboradi. Natijada ovqatning katta qismi stolga, polga, hatto sochiga tushadi. Shu sababli bolaga bitta qoshiq bering, o‘zingiz esa ikkinchi qoshiq bilan uni ovqatlantiring. Yana bitta zaxira qoshiq ham tayyorlab qo‘ying - chunki sizning qo‘lingizdagi qoshiq ham bolaning e’tiborini tortishi mumkin.

2) Yopiq og‘iz

Dastlab bola og‘zini yopib olishi sizni ajablantirmasin. Chaqaloqlar uchun bir-biridan farq qiladigan ikki harakatni muvofiqlashtirish oson emas. Siz unga muloyim gaplar bilan yordam berishingiz mumkin, harakatlar ketma-ketligini takror-takror ayting: “Bo‘tqani ol, endi og‘zingni och”.

3) Qo‘l bilan ovqatlanish har doim ham to‘g‘ri emas. Bola mustaqil bo‘lishni xohlaganda, tez charchab, qoshiqni tashlab qo‘yib, qo‘li bilan yeyishni davom ettirmoqchi bo‘ladi. Agar ovqat bo‘laklab kesilgan bo‘lsa, ba’zan bunga ruxsat berish mumkin. Ammo pyure yoki bo‘tqani qo‘l bilan yeyishga yo‘l qo‘ymaslik kerak. Stol atrofidagi madaniyat ko‘nikmalarini yoshligidanoq, albatta bolaning yosh xususiyatlarini hisobga olgan holda shakllantirish muhim.

4) Hodisalarni shoshiltirmang

Bir necha kun qoshiq bilan mashq qilgach, bola uni uzoq vaqtga tashlab qo‘yishi mumkin. Buni maqsaddan chekinish deb qabul qilmaslik kerak. Agar u onasi tomonidan ovqatlantirilishni xohlasa, bunga qarshi chiqmang. Bolaga keyingi bosqich uchun biroz “nafas rostlash” zarur. Bolalar rivoji doimo kichik regressiya davrlarini o‘z ichiga oladi. Natija darhol ko‘rinmasa ham, bolaning qilgan harakatlarini qadrlash muhim.

Agar bola uzoq vaqt davomida mustaqil ovqatlanishga qiziqish bildirmasa, buning sababini o‘ylab ko‘rish lozim. Ko‘pincha bunday holat onaning bolaning mustaqillikka intilishlarini sezmasligi yoki bunga tayyor emasligi bilan bog‘liq bo‘ladi. Bolani “ko‘krak yonida” ushlab turishga bo‘lgan bunday urinishlar, odatda, ong ostida sodir bo‘ladi, ammo bola bu ishorani sezadi va unga moslashib, ya’ni uzoqroq vaqt qaram holatda qolishga harakat qiladi.